Trump Yönetiminden Üniversitelere Vergi Muafiyeti Hamlesi: 18 Bin Kurum Etkilenebilir

ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, özel üniversiteler ve okulların vergi muafiyeti statüsünü doğrudan etkileyebilecek yeni bir düzenleme önerdi. ABD Hazine Bakanlığı tarafından hazırlanan taslak, öğrencilere ırk temelinde avantaj sağladığı değerlendirilen kabul, burs ve diğer eğitim uygulamalarını sürdüren kurumların vergi muafiyetini kaybedebilmesinin önünü açıyor.

Düzenleme henüz kesinleşmiş değil. Nihai hale gelmesi durumunda yeni kuralların Mayıs 2027’den sonra uygulanmaya başlaması öngörülüyor.

Hangi Üniversite Politikaları Hedef Alınıyor?

Taslak, öğrencinin ırkı nedeniyle sağlanan avantajları kapsıyor. Düzenlemede öğrenci kabulü, burslar ve tesislerden yararlanma gibi alanlardaki ırka dayalı uygulamaların vergi muafiyeti kurallarıyla bağdaşmayabileceği belirtiliyor.

Trump yönetimi, siyahi, Hispanik ve diğer azınlık gruplarına yönelik bazı özel programların beyaz ve Asya kökenli öğrenciler açısından ayrımcılık oluşturduğunu savunuyor. Yönetim, daha önce üniversitelerdeki çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık politikalarının kaldırılması için de çeşitli girişimlerde bulunmuştu.

18 Bin Eğitim Kurumu Etkilenebilir

ABD Hazine Bakanlığı ve Gelir İdaresinin tahminine göre düzenlemenin kapsamına 18 bine kadar özel okul, üniversite ve diğer eğitim kurumu girebilir.

Vergi muafiyeti, ABD’deki kar amacı gütmeyen özel üniversitelere önemli mali avantajlar sağlıyor. Statünün kaybedilmesi kurumların doğrudan vergi yükünü artırabileceği gibi, üniversitelere yapılan bazı bağışların vergiden düşülebilmesi açısından da sonuç doğurabilir.

Council of Independent Colleges Başkanı Marjorie Hass, değişikliğin özellikle burslara ayrılan bağışları etkileyebileceğini belirtti. National Association of Independent Colleges and Universities temsilcileri ise düzenlemenin mevcut ayrımcılık karşıtı kurallara uyduğunu düşünen kurumlar açısından yeni hukuki belirsizlik ve uyum yükü yaratabileceği görüşünde.

DEI Programlarına Yönelik Baskının Yeni Aşaması

Trump yönetiminin üniversitelere yönelik politikası son dönemde özellikle DEI olarak bilinen çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık programları üzerinde yoğunlaştı. Çok sayıda üniversite yönetimin baskısı altında DEI ofislerini kapattı, yeniden yapılandırdı veya azınlık öğrencileri hedefleyen bazı burs ve öğrenci programlarını sona erdirdi.

Hazine Bakanı Scott Bessent, programların isimlerinin değiştirilmesinin ırka dayalı tercihlerin niteliğini değiştirmeyeceğini savundu. ABD Gelir İdaresi yönetimi de ayrımcı uygulamalarda bulunduğu belirlenen özel eğitim kurumlarının vergi muafiyetini kaybedebileceğini bildirdi.

Trump, 2025’te Harvard Üniversitesinin vergi muafiyeti statüsünün kaldırılmasını da istemişti. Harvard yönetimi ise böyle bir adım için hukuki dayanak bulunmadığını ve vergi muafiyetinin kaybedilmesinin mali yardım ile bilimsel araştırma bütçelerini etkileyebileceğini savunmuştu.