PISA 2025 Sonuçları: Türkiye Matematikte 28., Fende 19., Okumada 18. Sıraya Yükseldi
PISA 2025 sonuçlarında Türkiye fende 19., okumada 18., matematikte 28. oldu. İşte 2022-2025 puan ve sıralama değişiminin ayrıntılı tablosu.
PISA 2025 sonuçlarına göre Türkiye, 91 ülke ve ekonomi arasında fen bilimlerinde 19., okuma becerilerinde 18., matematikte ise 28. sırada yer aldı. Türkiye üç alanda da 2022’ye göre hem puanını hem sıralamasını yükseltti. En büyük sıralama değişimi okumada yaşandı: Türkiye 36. sıradan 18. sıraya çıktı.
OECD tarafından 8 Eylül 2026’da yayımlanan sonuçlarda Türkiye’nin fen bilimleri puanı 494, okuma puanı 472, matematik puanı ise 462 olarak açıklandı. Türkiye fen ve okumada OECD ortalamasının üzerine çıkarken matematikte 463 puanlık OECD ortalamasına çok yakın bir sonuç elde etti.
PISA 2025’te Türkiye Kaçıncı Sırada?
| Alan | PISA 2022 Sırası | PISA 2025 Sırası | Sıralama Değişimi |
|---|---|---|---|
| Fen bilimleri | 34. | 19. | 15 basamak yükseldi |
| Okuma becerileri | 36. | 18. | 18 basamak yükseldi |
| Matematik | 39. | 28. | 11 basamak yükseldi |
Buradaki sıralamalar PISA’ya katılan tüm ülke ve ekonomiler arasındaki konumu gösteriyor. PISA 2022’ye 81 ülke ve ekonomi katılırken 2025’te katılımcı sayısı 91’e yükseldi. Bu nedenle yalnızca sıra numarası değil, puan değişimi de Türkiye’nin performansını değerlendirmek açısından önem taşıyor.
Türkiye’nin PISA Puanları 2022’den 2025’e Nasıl Değişti?
| Alan | 2022 Türkiye Puanı | 2025 Türkiye Puanı | Değişim | 2025 OECD Ortalaması |
|---|---|---|---|---|
| Fen bilimleri | 476 | 494 | +18 puan | 482 |
| Okuma becerileri | 456 | 472 | +16 puan | 461 |
| Matematik | 453 | 462 | +9 puan | 463 |
Türkiye’nin en güçlü puan artışı fen bilimlerinde gerçekleşti. Fen puanı 18 puan, okuma puanı 16 puan ve matematik puanı 9 puan arttı. OECD ülke ortalamalarının aynı dönemde gerilediği dikkate alındığında Türkiye’nin göreli konumu da belirgin biçimde yükseldi.
Türkiye PISA 2025 Fen Bilimlerinde Kaçıncı?
Türkiye fen bilimlerinde 91 katılımcı arasında 19. sırada yer aldı. 2022’de Türkiye 81 ülke arasında 34. sıradaydı. Böylece üç yılda 15 basamaklık yükseliş gerçekleşti.
Türkiye’nin fen bilimleri puanı da 476’dan 494’e çıktı. PISA 2025’te OECD ülkelerinin fen bilimleri ortalaması 482, tüm katılımcıların ortalaması ise 443 puan olarak hesaplandı.
Türkiye böylece OECD ortalamasının 12 puan, tüm ülkeler ortalamasının ise 51 puan üzerine çıktı.
OECD Ülkeleri Arasında Fende 14. Sırada
Yalnızca OECD üyeleri karşılaştırıldığında Türkiye’nin yükselişi daha da dikkat çekici oldu. Türkiye 2022’de 37 OECD ülkesi arasında fen bilimlerinde 29. sıradayken, 2025’te 38 OECD ülkesi arasında 14. sıraya yükseldi.
Böylece Türkiye’nin OECD içindeki fen sıralaması üç yılda 15 basamak iyileşti.
Türkiye PISA 2025 Okumada Kaçıncı?
Türkiye okuma becerilerinde 91 ülke ve ekonomi arasında 18. sıraya çıktı. 2022’deki sırası 36’ydı. Böylece Türkiye’nin tüm katılımcılar arasındaki sıralamasında 18 basamaklık iyileşme gerçekleşti.
Okuma puanı da 2022’deki 456 seviyesinden 472’ye yükseldi. OECD ortalamasının 461 puana gerilediği PISA 2025’te Türkiye ortalamanın 11 puan üzerinde yer aldı.
Tüm katılımcıların okuma ortalaması ise 420 puandı. Türkiye bu ortalamanın 52 puan üzerinde performans gösterdi.
Türkiye OECD Ülkeleri Arasında Okumada Kaçıncı?
Türkiye’nin OECD ülkeleri arasındaki okuma sıralaması 2022’de 30’unculuktu. PISA 2025’te ise 13. sıraya yükseldi.
Böylece OECD içindeki sıralama üç yılda 17 basamak iyileşti. PISA 2025, Türkiye’nin okumada ilk kez OECD ortalamasının üzerine çıktığı uygulama oldu.
Türkiye PISA 2025 Matematikte Kaçıncı?
Türkiye matematikte 91 katılımcı arasında 28. sırada yer aldı. Türkiye’nin PISA 2022’deki matematik sırası 39’du. Böylece matematik sıralaması üç yılda 11 basamak yükseldi.
Matematik puanı ise 453’ten 462’ye çıktı. PISA 2025’te OECD matematik ortalaması 463 puan olduğu için Türkiye yalnızca 1 puan geride kaldı. OECD, Türkiye’nin matematik performansını OECD ortalamasına yakın olarak değerlendiriyor.
Tüm ülke ve ekonomilerin matematik ortalaması 429 puanda kaldı. Türkiye bu seviyenin 33 puan üzerinde yer aldı.
OECD Ülkeleri Arasında Matematikte 23. Sırada
Türkiye 2022’de OECD ülkeleri arasında matematikte 32. sırada bulunuyordu. 2025 sonuçlarında ise 23. sıraya yükseldi. Böylece OECD içindeki matematik sıralamasında 9 basamaklık ilerleme yaşandı.
PISA 2022 ve PISA 2025 Sıralamaları Bir Arada
| Alan | 2022 Tüm Ülkeler | 2025 Tüm Ülkeler | 2022 OECD | 2025 OECD |
|---|---|---|---|---|
| Fen bilimleri | 34. | 19. | 29. | 14. |
| Okuma becerileri | 36. | 18. | 30. | 13. |
| Matematik | 39. | 28. | 32. | 23. |
Tablo Türkiye’nin üç alanda da hem genel PISA sıralamasında hem de OECD ülkeleri arasındaki konumunda yükseldiğini gösteriyor.
Türkiye Hangi Alanlarda OECD Ortalamasını Geçti?
PISA 2025 sonuçlarında Türkiye fen bilimleri ve okuma becerilerinde OECD ortalamasının üzerinde yer aldı.
| Alan | Türkiye | OECD Ortalaması | Fark |
|---|---|---|---|
| Fen bilimleri | 494 | 482 | +12 |
| Okuma becerileri | 472 | 461 | +11 |
| Matematik | 462 | 463 | -1 |
Matematikte Türkiye’nin puanı OECD ortalamasının yalnızca bir puan altında kaldı. OECD ülke notunda Türkiye’nin matematikte OECD ortalamasına yakın, fen ve okumada ise ortalamanın üzerinde performans gösterdiği belirtiliyor.
Öğrencilerin Yüzde 81’i Fende Temel Yeterlilik Düzeyine Ulaştı
PISA yalnızca ortalama puanları değil, öğrencilerin hangi yeterlilik seviyesine ulaştığını da ölçüyor. OECD’nin temel yeterlilik için kullandığı eşik 2. düzey ve üzeri olarak kabul ediliyor.
PISA 2025’te Türkiye’deki öğrencilerin yüzde 81’i fen bilimlerinde en az 2. düzeye ulaştı. OECD ortalaması yüzde 74’te kaldı.
Fende en yüksek başarı seviyeleri olan 5. ve 6. düzeye ulaşan Türkiye’deki öğrencilerin oranı yaklaşık yüzde 7 oldu. Bu oran OECD ortalamasıyla aynı seviyede gerçekleşti.
Okumada Türkiye OECD Ortalamasının Üzerinde
Türkiye’deki öğrencilerin yüzde 76’sı okumada en az temel yeterlilik düzeyine ulaştı. OECD ülkelerinde aynı oran yüzde 69 oldu.
Ancak en yüksek okuma yeterlilik seviyelerine ulaşan öğrencilerin oranında Türkiye’nin geliştirmesi gereken alan bulunuyor. Türkiye’de öğrencilerin yaklaşık yüzde 4’ü 5. düzey veya üzerine çıkarken OECD ortalaması yüzde 6 oldu.
Matematikte Temel Yeterlilik Oranı Yüzde 64
Matematik alanında Türkiye’deki öğrencilerin yüzde 64’ü en az 2. düzey yeterlilik gösterdi. OECD ortalaması yüzde 65 olarak gerçekleşti.
Üst düzey matematik performansı gösteren öğrencilerin oranı ise Türkiye’de yaklaşık yüzde 8’e ulaştı. OECD ortalaması da yüzde 8 seviyesinde bulunuyor.
Üst Düzey Başarı Oranları 2022’ye Göre Arttı
MEB’in PISA 2025 değerlendirmesine göre Türkiye’de en yüksek yeterlilik düzeylerindeki öğrenci oranları üç alanda da arttı.
| Alan | 2022 Üst Düzey Öğrenci Oranı | 2025 Üst Düzey Öğrenci Oranı |
|---|---|---|
| Fen bilimleri | %4,0 | %7,4 |
| Okuma becerileri | %1,9 | %4,2 |
| Matematik | %5,4 | %7,9 |
Fen bilimlerinde Türkiye’nin üst düzey performans gösteren öğrenci oranı PISA tarihinde ilk kez OECD ortalamasının üzerine çıktı.
Türkiye Son 10 Yılda Üç Alanda Birden Yükselen Tek OECD Ülkesi Oldu
MEB’in PISA 2025 Türkiye değerlendirmesine göre Türkiye, son 10 yıllık dönemde fen, matematik ve okumanın üçünde de puanını artıran tek OECD üyesi ülke oldu.
OECD de Türkiye’nin 2022-2025 döneminde üç alanda birden ilerleme kaydeden az sayıdaki ülke ve ekonomiden biri olduğunu belirtiyor. Son sonuçların önceki yıllarda başlayan yükseliş eğilimini devam ettirdiği değerlendirmesi yapılıyor.
Türkiye 2003’ten Bu Yana PISA’da Ne Kadar İlerledi?
Türkiye PISA’ya ilk kez 2003 yılında katıldı. O yıl matematikte 423, fen bilimlerinde 434 ve okumada 441 puan almıştı.
2025 sonuçlarıyla karşılaştırıldığında Türkiye’nin puanı:
- Fen bilimlerinde 434’ten 494’e, toplam 60 puan
- Okumada 441’den 472’ye, toplam 31 puan
- Matematikte 423’ten 462’ye, toplam 39 puan
yükseldi.
Katılımcı sayısındaki büyük değişiklik nedeniyle uzun dönemli değerlendirmede yalnızca sıra numaralarına bakmak yanıltıcı olabiliyor. PISA’ya 2003’te 41 ülke ve ekonomi katılırken 2025’te bu sayı 91’e çıktı.
PISA 2025’te Türkiye’den Kaç Öğrenci Katıldı?
PISA 2025’in Türkiye uygulaması 14 Nisan-16 Mayıs 2025 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Türkiye’nin 12 bölgesindeki 56 ilden toplam 203 okul araştırmaya dahil edildi.
Bilgisayar tabanlı uygulamaya 15 yaş grubundaki 7 bin 702 öğrenci katıldı. Bu öğrenciler Türkiye’deki aynı yaş grubundaki öğrenci nüfusunu temsil edecek örnekleme yöntemiyle seçildi.
PISA Nedir, Neyi Ölçüyor?
PISA, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı tarafından yürütülen Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı. Araştırma esas olarak 15 yaşındaki öğrencilerin okulda öğrendikleri bilgileri gerçek yaşam problemlerinde ne kadar kullanabildiğini ölçüyor.
Değerlendirmenin üç temel alanı matematik, fen bilimleri ve okuma becerileri. PISA yalnızca öğrencilerin bilgi hatırlama düzeyini değil, karmaşık problemleri çözme, eleştirel düşünme, bilgiyi yorumlama ve farklı durumlara uygulama becerilerini de inceliyor.
PISA 2025’in Ağırlıklı Alanı Fen Bilimleri Oldu
Her PISA döngüsünde üç temel alandan biri daha ayrıntılı olarak inceleniyor. PISA 2025’in ağırlıklı alanı fen bilimleri olarak belirlendi.
Bu nedenle 2025 raporunda öğrencilerin bilimsel bilgiyi kullanma, kanıtları değerlendirme, bilimsel olayları açıklama ve çevresel sorunları değerlendirme becerilerine ilişkin daha ayrıntılı veriler bulunuyor.
Türkiye’nin En Güçlü PISA 2025 Sonucu Hangisi?
Sıralama bakımından Türkiye’nin en iyi sonucu okuma becerilerindeki 18’incilik. Puan ve OECD ortalamasına göre değerlendirildiğinde ise fen bilimleri öne çıkıyor.
Türkiye fen bilimlerinde 494 puanla OECD ortalamasının 12 puan üzerine çıkarken, genel ülke sıralamasında 34’üncülükten 19’unculuğa yükseldi.
Matematikte ise genel sıralamadaki 11 basamaklık ilerlemeye rağmen Türkiye’nin 462 puanlık sonucu OECD ortalamasının 1 puan altında kaldı.
PISA 2025 Sonuçları Türkiye için Ne Anlama Geliyor?
PISA 2025’in en önemli sonucu Türkiye’nin yalnızca genel sıralamasının yükselmesi değil, üç temel alanda da 2022’den daha yüksek puan alması. Aynı dönemde OECD ortalamalarının düşmesi Türkiye’nin göreli konumunu daha da güçlendirdi.
Bununla birlikte sonuçlar bütün sorunların ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. OECD verilerine göre Türkiye’de matematikte öğrencilerin yaklaşık yüzde 36’sı, okumada yüzde 24’ü ve fen bilimlerinde yüzde 19’u temel yeterlilik düzeyinin altında kalmaya devam ediyor.
Sosyoekonomik farklılıklar da başarı üzerinde etkili. PISA 2025’te Türkiye’deki sosyoekonomik açıdan en avantajlı yüzde 25’lik öğrenci grubu ile en dezavantajlı yüzde 25’lik grup arasında fen bilimlerinde 81 puanlık fark bulunuyor.
Bu nedenle PISA 2025 sonuçları Türkiye açısından belirgin bir yükselişe işaret ederken bundan sonraki temel hedeflerden biri, ortalama başarıdaki artışı sürdürmenin yanında düşük performans gösteren öğrenci oranını daha da azaltmak ve öğrenciler arasındaki başarı farklarını daraltmak olacak.