İzlanda AB ile Üyelik Müzakerelerine Dönmeyi Reddetti

İzlanda’da seçmenler, Avrupa Birliği ile üyelik müzakerelerinin yeniden başlatılmasını öngören teklifi referandumda reddetti. Kesin sonuçlara göre hayır oyları yüzde 52,8, evet oyları ise yüzde 47,2 seviyesinde kaldı.

29 Ağustos’ta yapılan referandumda katılım yüzde 82,5’e ulaştı. Oylama İzlanda’nın doğrudan AB’ye üye olup olmayacağını değil, 2013’te askıya alınan üyelik müzakerelerine yeniden başlanıp başlanmayacağını belirledi. Evet çıkması halinde müzakereler yeniden başlayacak, olası bir üyelik anlaşması ise daha sonra ayrı bir halk oylamasına sunulacaktı.

Reykjavik Evet, Kırsal Bölgeler Hayır Dedi

Sonuçlar ülkedeki bölgesel ayrışmayı da ortaya koydu. Reykjavik’in iki seçim bölgesinde müzakerelerin yeniden başlamasına destek çoğunluğu sağlanırken, başkent dışındaki bölgelerde hayır oyları öne geçti. Özellikle balıkçılığın ekonomik ve toplumsal ağırlığının yüksek olduğu bölgelerde AB’nin ortak balıkçılık politikası ve egemenlik tartışmaları kampanyanın temel başlıkları arasında yer aldı.

Başbakan Kristrún Frostadóttir, sonucun ardından seçmenlerin kararına saygı gösterileceğini belirtti. Frostadóttir daha önce hayır sonucunun çıkması halinde AB üyeliği konusunun hükümetinin 2028’e kadar sürecek görev dönemi boyunca yeniden gündeme getirilmeyeceğini açıklamıştı.

İzlanda’nın AB Süreci 2009’da Başlamıştı

İzlanda, küresel finans krizinin ardından 2009’da Avrupa Birliği’ne üyelik başvurusunda bulundu ve müzakereler 2010’da başladı. Hükümet değişikliğinin ardından görüşmeler 2013’te askıya alındı. Üyelik başvurusu ise resmi olarak geri çekilmedi.

Ülke AB üyesi olmamasına rağmen Avrupa Ekonomik Alanı ve Schengen sistemi üzerinden Avrupa ile yakın ilişki sürdürüyor. Referandum sonucu, mevcut modelin en azından kısa vadede devam edeceğini gösteriyor.

Norveç’ten Farklı Tepkiler Geldi

Referandum sonucu Norveç siyasetinde de yankı buldu. Merkez Partisi lideri Trygve Slagsvold Vedum, sonucu memnuniyetle karşılayarak İzlandalıları kutladı ve AB dışında kalarak Avrupa ile yakın iş birliğinin mümkün olduğunu savundu.

Norveç Dışişleri Bakanı Espen Barth Eide ise İzlanda ve Lihtenştayn ile Avrupa Ekonomik Alanı üzerinden iş birliğinin süreceğini belirtti. Eide, AB’nin giderek daha fazla alanda Avrupa Ekonomik Alanı kapsamının dışında kararlar aldığını ve bunun EEA ülkeleri açısından yeni zorluklar oluşturduğunu söyledi.